پرسش: من از کودکی پرخاشگر و کم طاقت بوده ام. اما اخیرا متوجه شدم به شدت ضعف اعصاب دارم. در حدود ۳ ساله که دارم تلاش میکنم در مسیر قرب الی الله و سیر و سلوک قدم بردارم. تمام مطالب لازم رو هم از کتاب هایی مثل معراج السعاده مرحوم نراقی ،چهل حدیث امام خمینی(ره)،پانزده گفتار علامه طباطبایی و... بدست آوردم. اما این بیماری توی این چند سال به شدت سد راه من شده بطوری که من حتی نتونستم توی این ۳ سال حتی ۱ هفته به طور مداوم نماز های واجبم رو بجا بیارم. چون بعد از چند روز نماز خوندن به شدت عصبی و پرخاشگر میشم. تا جایی که حتی نمازهام را نمی تونم پشت سر هم بخونم و بعد از چند روز نماز خواندن، چند روز هم نمازم قضا میشه. رعایت اوقات نماز من را اذیت میکنه. مثلا دارم تلویزیون میبینم و موقع نماز میرسه و باید الان از فیلم دل بکنم و بلند بشم و نماز بخونم.

 

پاسخ: به شما برای داشتن انگیزه حرکت در مسیر قرب الهی تبریک می گویم. سیر و سلوک معنوی و عرفانی برای بسیاری از ما دارای جذابیت است. توصیفات شنیدنی از زندگی عرفا و کشف و کرامات آنها، رسیدن به آرامش و اطمینان قلب، فارغ شدن از دنیا و داشته و نداشته آن، تضمین رفتار درست و به دست آوردن بهشت برین و ... انگیزه هایی است که انسان را به پا گذاشتن در مسیر سیر و سلوک ترغیب میکند و آن را حداقل برای بخشی از زندگی تبدیل به یک دغدغه میکند. اما این دغدغه در بسیاری از افراد دوام زیادی نمی آورد و پس از مدتی تبدیل به یک حسرت میشود. دلایل زیادی برای این عدم موفقیت وجود دارد اما به یکی از مهم ترین آنها بپردازیم.

مسیر سیر الی الله از مقامان و منازلی تشکیل شده است که باید به تدریج و همراه با تثبیت طی شود. یعنی فضیلت کسب شده در مقامات قبلی باید در مقامات بعدی محفوظ بماند در غیر این صورت نردبان صعود الی الله فرو خواهد ریخت. نداشتن توجه به این اصل باعث میشود با الگوگیری نابجا از عرفای بزرگ و یا استفاده غیر صحیح از کتب عرفانی بدون اینکه منازل مقدماتی را طی و تثبیت کرده باشیم برای مدتی تکالیف منازل بالاتر را به خود تحمیل کنیم و بعد از مدتی با حالت سرخوردگی به سر جای اول و یا حتی عقب تر برگردیم!

بدون شک مبنایی ترین پله و ابتدایی ترین قدم در مسیر سیر الی الله انجام واجبات و ترک محرمات است. از این میان بجا آوردن نمازهای واجب از اهمیت بیشتری برخوردار است. بنابراین به شما توصیه میکنیم قبل از هر نوع دستورالعمل سلوکی و یا عبادت مستحبی نمازهای واجب را برای خود ملکه کنید.

شاید پرداختن به عبادات مستحبی و یا اذکار و اعمال داوطلبانه نشاط و توان شما را برای انجام نماز واجب کاهش دهد. بنابراین برای شما لازم است به عبادات واجب اکتفا کنید و وقت های دیگر خود را با کار، ورزش، تفریح و ... پر کنید تا برای نماز نشاط کافی داشته باشید.


آنچه در قدم اول در مسیر تقرب به سوی خداوند اهمیت دارد انجام واجبات است. مستحبی که باعث آسیب دیدن واجب شود استحباب خود را از دست میدهد. اگر خواندن نماز اول وقت و رها کردن کارهای دیگر باعث عصبانیت و نهایتا ترک نماز واجب میشود نیازی نیست به این استحباب عمل کنید. حداقل تا زمانی که ظرفیت و توان آن را پیدا کنید.

امیرالمومنین علیه السلام میفرماید:
«إِذَا أَضَرَّتِ‏ النَّوَافِلُ‏ بِالْفَرِيضَةِ فَارْفُضُوهَا؛ زمانی که مستحبات به واجب ضربه زند آن را رها کنید.»(1)

پی نوشت:
1.
ابن شعبه حرانى، حسن بن على‏، تحف العقول، مصحح: غفارى، على اكبر، قم، جامعه مدرسین، ص236.

http://www.askdin.com/showthread.php?t=65162&p=1020910&viewfull=1#post10...